Król - Madawydar
A A A
  • Autor książki: Szczepan Twardoch
  • Gatunek książki: literatura polska
  • Tytuł: Król
  • Kategoria: literatura piękna
  • Wydawnictwo: Wydawnictwo Literackie
  • Forma książki: powieść

Po czterdziestu latach emerytowany żołnierz Mosze Inbar spisuje na maszynie do pisania w domu w Tel Awiwie swoje wspomnienia z przedwojennej Warszawy. Przedstawia żydowski półświatek, do którego wstąpił jako siedemnastoletni chłopiec, gdzie kotłują się erotyczne namiętności, kryminalne porachunki i polityczne spory. Zafascynowany postacią Jakuba Szapiry, jego atletyczną budową, siłą i splendorem jakim się otaczał, staje się obserwatorem gangsterskiego życia PPS-owskiej bojówki Kuma Kaplicy. 

Autor targa czytelnika emocjami, wprowadza w świat luksusowych samochodów, burdeli, pięknych kobiet. Świat mamony, alkoholu, narkotyków, w którym co jakiś czas świszczy kula, błyszczy nóż, pięści i nogi masakrują ludzkie ciało.

Szczepan Twardoch wprowadza do swojego literackiego tekstu szereg rozbieżności. Autor dosyć często opisując jakiś epizod, dopowiada niejako na końcu, że „ być może wcale tak nie było”, albo „może to nie ja tam byłem, tylko Szapiro mi o tym opowiedział”. A kto pisze w Tel – Awiwie na maszynie? Może to nie jest Mosze Inbar? Może wcale nie ma Tel – Awiwu? A do tego ten wieloryb, kaszalot o płonących oczach pojawiający się narratorowi nad kamienicami Warszawy i nad Wisłą. Wieloryb śpiewa swą łowiecką pieśń. Czy to jest wyrzut ludzkiego sumienia? Duch? Bóg? Czy tylko obserwator? A może to symbol wszechobecnej przemocy? Przecież to największy drapieżnik na świecie.

Zastanawiające jest to, jak wiele jest podobieństw odnoszących się do stosunków społecznych panujących w przedwojennej Warszawie i tymi, które obecnie dzielą Polaków o różnych przekonaniach politycznych, religijnych i obyczajowych. Powieść opisuje tak samo podzielone społeczeństwo jak dziś. Tylko wtedy, w 1937 roku była klasa robotnicza i Żydzi kontra narodowcy. Dziś zmieniły się kostiumy. Klasę robotniczą zastąpiła młodzież i klasa średnia, Żydów – mniejszość LGBT. Tylko prawa strona się nie zmieniła, wciąż na ulicach powiewają te same zielone flagi ONR.

Doskonały jest typ narracji wiernie oddający realizm i dramatyzm opisywanej sytuacji. Wiele powtórzeń, krótkich zdań, a nawet pojedynczych wyrazów doskonale odzwierciedlają tempo akcji.

Autor perfekcyjnie orientuje się w przedwojennej topografii stolicy, wiernie oddaje klimat żydowskiej północnej dzielnicy i bogatego śródmieścia. Nie tylko społeczeństwo jest podzielone, miasto również. Rozczłonkowana społeczność, rozczłonkowane miasto, podobnie jak są rozczłonkowane zwłoki ojca Mojżesza Bernsztajna pływające w podwarszawskich gliniankach. Nie da się tych szczątków sensownie poskładać. Co najwyżej może je połknąć, przetrawić i wydalić kaszalot śpiewający pieśń łowcy i patrzący na nas z góry płomiennymi oczyma.

Poleć artykuł znajomym
Pobierz artykuł
Dodaj artykuł z PP do swojego czytnika RSS
  • Poleć ten artykuł znajomemu
  • E-mail znajomego:
  • E-mail polecającego:
  • Poleć ten artykuł znajomemu
  • Znajomy został poinformowany
Madawydar · dnia 27.01.2021 11:02 · Czytań: 938 · Średnia ocena: 5 · Komentarzy: 7
Komentarze
Usunięty dnia 29.01.2021 06:28
kiedyś czytałem te książkę... ale jak dla mnie baaardzo ciężka do przebrnięcia
Madawydar dnia 29.01.2021 07:34
mistyk1

Dlatego, ja wysłuchałem jej na e-booku. Doskonały lektorat Maćka Sztura.

Dzięki za odwiedziny.

Pozdrawiam

Mad
Kazjuno dnia 30.01.2021 14:47 Ocena: Świetne!
Moc twoich recenzji, Mad, musi być niemała, skoro nazajutrz po po przeczytaniu tej dotyczącej książki Twardocha " Pokora", pobiegłem do biblioteki. "Pokora" była w czytaniu, więc pożyczyłem "Króla" i czytam. Wprawdzie dość powolnie, bo brat z Anglii codziennie wysyła mi do redagowania nowe części pisanej powieści, a ja też uwijam się przy swojej. "Króla" już kończę i podpisałbym się pod twoją opinią.

Umknąłeś przed jednym wątkiem - ale się nie będę czepiał - bo wiem, że nie przepadasz za boksem.

Dla mnie jednak aspekt pięściarski jest dosyć ważny, wszak wiesz, że jestem ex bokserem. Opisywane przez autora epizody bokserskie dowodzą, że i dla niego gruszka i worek, pot w salach bokserskich, nie są obce. Zastanawiałem się nad opisaną przez Twardocha akcją Szapiry: hak od dołu prawą piąchą w szczękę z rotacją pod nadlatującym sierpowym przeciwnika. Jest logiczna. Dobrze to Twardoch obmyślił. Wprawdzie takiej nie stosowałem, bo nie miałem perfekcyjnie opanowanej. Miałem dobrze obcykaną akcję ofensywną: rotacyjny unik przed lewym prostym przeciwnika i bomba lewym sierpowym ze wskokiem w szczenę oponenta. Nie raz wywracałem tak przeciwników. To to samo co u Szapiry tylko z drugiej strony. Tę akcję podpatrzyłem u Jerzego Kuleja.

Powtórzę za Tobą: książka bardzo CIEKAWA. Z lekka zgrzytał mi kaszalot, no i ta zbyt ogromna ilość masakrycznych scen. Sam takie opisuję ale raczej w skromniejszym wymiarze.
Idę więc jak Twardoch w ślady hollywoodzkich scenarzystów, którzy swoje kiczowate (najczęściej) filmy akcji ostro przyprawiają dolewką krwi, seksu i przemocy.

Więc, jak całe życie, jestem dętym snobem amerykańskości, łudząc się, że trendy twórczością zwrócę uwagę na swoje wypociny. Zwłaszcza skoro się to udało Twardochowi /?/.

Ale gdzie mi tam do NIEGO.

Świetna recenzja!

Pozdrawiam, Kaz
Madawydar dnia 01.02.2021 07:35
Dzięki Kaz za powtórną ocenę recenzji. To prawda, że nie przepadam za boksem. Jednakże, jeśli już mam patrzeć na fizyczną walkę pomiędzy ludźmi, to wolę tę w miarę uczciwą, na ringu w wydaniu sportowym, aniżeli np. uliczną, gdzie nie wiadomo czym, od kogo i z której strony się oberwie.

Pozdrawiam

Mad
Kazjuno dnia 01.02.2021 08:14 Ocena: Świetne!
Madawydar napisał:
wolę tę w miarę uczciwą, na ringu w wydaniu sportowym, aniżeli np. uliczną, gdzie nie wiadomo czym, od kogo i z której strony się oberwie.


Święte słowa, Mad.

Pozdrawiam

Kaz
Marek Adam Grabowski dnia 27.03.2021 18:27
Sama książka wydaje się ciekawa; mam jednak jedną uwagę. ONR i ten przedwojenny i obecny, to zupełny margines; czy naprawdę warto całą prawicę (bez względu na to co oznacza ten niejasny termin) wyrzucać do worka z tymi trzema literami?

Pozdrawiam
Madawydar dnia 20.04.2021 13:36
ONR - Obóz Narodowo - Radykalny
https://www.onr.com.pl/deklaracja-ideowa/

Dziękuję za lekturę i komentarz.

Pozdrawiam

Mad
Polecane
Ostatnie komentarze
Pokazuj tylko komentarze:
Do tekstów | Do zdjęć
Wiolin
26/01/2022 20:39
Witaj Florianie. Ty tak po nowemu...Licowanie podpowiada… »
Wiolin
26/01/2022 20:15
Witaj Julando. No nie wierzę....Zapewne minęły 4 lata od… »
Yaro
26/01/2022 20:02
Najważniejsze by w życiu być człowiekiem. Szarość jest… »
Wiolin
26/01/2022 19:56
Witaj Zolu. Tak naprawdę boję się tej inności. Jestem… »
Wiolin
26/01/2022 19:35
Witaj Ewuniu. Rzeczywiście pieśni kojarzą mi się z Rosją,… »
OWSIANKO
26/01/2022 16:26
rzeczywiście, poezja pisana prozą »
OWSIANKO
26/01/2022 16:13
Dziękuję, Afrodyto. »
AntoniGrycuk
26/01/2022 15:58
Bruliben, dziękuję za interpretację wiersza. Cieszy mnie, że… »
bruliben
26/01/2022 10:31
Odchodząc chcemy cokolwiek (coś) zostawić po soboe, choćby… »
Afrodyta
26/01/2022 10:09
Nie skupiłam swojej uwagi na tych znakach, ale dziękuję za… »
Jacek Londyn
26/01/2022 08:30
W zasadzie tekst sam się napisał. Dziękuję Kamasutro!… »
Florian Konrad
25/01/2022 22:48
licowało? ja bym napisał korespondowało :D ale to ja :D »
Florian Konrad
25/01/2022 22:03
Dziękuję znów :) taki mały piroman ze mnie :D »
Florian Konrad
25/01/2022 22:02
Dziękuje za piękny i wnikliwy koment, również pozdrawiam! »
Afrodyta
25/01/2022 21:29
Najbardziej w Twoim eseju podobają mi się fragmenty… »
ShoutBox
  • ZielonyKwiat
  • 20/01/2022 20:04
  • Dobra, wystarczy tej gadki o niczym.
  • ApisTaur
  • 20/01/2022 18:58
  • A to zależy co się założy. Ja czasem wolę zapytać Nikogo, niż gadać z Bylekim-ś.
  • ApisTaur
  • 20/01/2022 18:56
  • Jakże ja bym chciał tak skasować, ale nie mam kogo i za co.
  • ZielonyKwiat
  • 20/01/2022 18:54
  • A ja, z założenia, nie pytam nikogo o nic.
  • ApisTaur
  • 20/01/2022 18:52
  • Gdybym wiedział o co chodzi, to bym się nie pytał Kogoś, ale Nikt nie odpowiada. A że jestem Niewiedzący, to pytam i Wiedzących.
  • ZielonyKwiat
  • 20/01/2022 18:45
  • Skasowałam. znów włączyła mi się autocenzura.
  • ApisTaur
  • 20/01/2022 18:43
  • Obie miejscówki leżą niedaleko Gdzieśtam.
  • ZielonyKwiat
  • 20/01/2022 18:41
  • A ja znam takich z Znikąd. to chyba niedaleko od Nikąd.
Ostatnio widziani
Gości online:43
Najnowszy:Quidem
Wspierają nas