Piasek - Madawydar
A A A
Od autora: Na podstawie "Legendy Pomorza i Kaszub" , Dorota Abramowicz, KOS, 2010.

Piasek

 

Idę po piasku i znajduję jantary – kamienie ze zburzonego pałacu na dnie Bałtyku. Piękne kamienie, zrodzone z bólu i żalu króla Goska, który w gniewie zabił swą córkę Juratę razem z jej ukochanym, prostym rybakiem. Zabił ledwo co poczętą miłość i w tym szale uniesień ostatnim piorunem uderzył w bursztynowy pałac, który rozsypał się na drobne jantarowe opale. Piękne kamienie zrodzone z cierpienia tych dwojga młodych – księżniczki i rybaka, cierpienia króla żałującego swego czynu, sosny płaczącej żywicznymi łzami i niemym krzyku muchy nimi zalanej. Piękno po to jest, by zachwycało, lecz wiem dobrze, że wcześniej to piękno przysporzyło bólu.

Idę po piasku brzegami Raduni przez wieś Rębiechowo. Obie te nazwy kiedyś były żywe. Dziś martwe przez zatrutego wina dzban, smutna legenda je chowa. Radunia była księżniczką, córką księcia Ziemowita ze Starogardu, on zaś, Rębiech dzielnym rycerzem i obrońcą grodu przed Wikingami. Złączyła ich miłość i śmierć zarazem w dniu zaślubin. Zazdrosna siostra Raduni, Wierzyca podała kochankom zatrute wino.

Idę po piasku u źródeł Wierzycy obok groty gdzie skrytobójczyni wlewa dzbanem wodę do rzeki. To nimfa wodna uczyniła Wierzycę wiecznie żywą i za karę zasila strugę przez wieki. W Wierzycy nikt się nie kąpie i nie ma w niej ryb.

Idę po piasku. W krwawym blasku zachodzącego słońca dostrzegam światło rozewskiej latarni. Smuga światła omiata bukowy las. Liście szemrzą straszliwą klątwę oszalałej z rozpaczy Agnieszki. Jej słowa zamieniły szwedzkich najeźdźców w bukowinę za to, że zabili oni jej ukochanego – Wita, ostatniego z rodu Kristów latarnika w Rozewiu. Wit, tak jak Pan Wołodyjowski wierny przysiędze złożonej królowi Zygmuntowi, nie opuścił stanowiska na wieży. Walczył do końca o ogień, który miał ostrzec mieszkańców pobliskich Tupadeł. Dziś dwa groby nieszczęśliwszych kochanków u stóp latarni opowiadają historię o obrońcach kaszubskiego morza.

Idę po piasku drogą przez Czarną Wodę do Czerska. Mijam drogowskaz do osady Złe Mięso. Dawno, dawno temu była tam karczma, w której gospodarz razem z żoną mordowali bogatych podróżnych, a ich zwłoki przygotowywali do sporządzania potraw, ponoć bardzo smacznych. Złoczyńców powieszono. Dziś jeszcze słychać tam chichot diabła porywający ich dusze do piekła.

Piasek. Na Kaszubach nigdy nie brakowało piasku.  Jego ziarna wciskają się wszędzie, porwane  wiatrem niosą w sobie historię tej krainy. Kiedyś była ona bardzo uboga. Tu w zasadzie był tylko piasek, mierzeje, wydmy i bagna. Lud Kaszub zanosił nieustanne modły do Boga, by ten odmienił oblicze ziemi.  Dziś wiemy z naszej najnowszej historii, że Bóg spełnia takie prośby. Posłał więc wielkie golemy, olbrzymy, przy których ludzie wyglądali jak krasnale. Golemy wykopały doły, które stały się jeziorami, usypali wielkie kopce zamieniając je w zalesione wzgórza i  dmuchały w wody Bałtyku tak długo, aż powstała Zatoka Pucka dla spokojnego rozwoju portu i rybactwa. Wielka wojna stolemów położyła kres ich istnieniu. Dziś pozostałością tych bratobójczych walk są wielkie głazy porozrzucane po całej krainie, którymi ciskali się nawzajem wielkoludy.

Kaszubi to uparty i zatwardziały naród. Bóg stworzył ich tak jak wszystkich ludzi całkiem nagimi. Goły Kaszub nie chciał chodzić. Bez przerwy zadręczał Boga pytaniem:- A ka szuba? Co znaczyło : - gdzie jest ubranie? W końcu Bóg dał im szubę, a cały lud i krainę nazwał Kaszubami.

 

 

Poleć artykuł znajomym
Pobierz artykuł
Dodaj artykuł z PP do swojego czytnika RSS
  • Poleć ten artykuł znajomemu
  • E-mail znajomego:
  • E-mail polecającego:
  • Poleć ten artykuł znajomemu
  • Znajomy został poinformowany
Madawydar · dnia 25.05.2019 21:22 · Czytań: 332 · Średnia ocena: 4 · Komentarzy: 6
Komentarze
Zola111 dnia 28.05.2019 17:59
Mado,

gratuluję miejsca na podium. Bardzo ciekawa interpretacja legendy. Przydałaby sie jej drobna korekta:

Cytat:
Zabił ledwo, co po­czę­tą mi­łość


- bez przecinka,

Cytat:
Pięk­no po to jest(,) by za­chwy­ca­ło, lecz wiem do­brze, że wcze­śniej to pięk­no bo­la­ło.


- chyba zupełnie niepotrzebny rym i brakujący przecinek,

że wcześniej to piękno było bolesne/ przysporzyło bólu,

Cytat:
Zyg­mun­to­wi nie opu­ścił sta­no­wi­ska na wie­rzy.


- mam wrażenie, że chodzi o wieżę latarni...

Cytat:
Wit, tak jak Pan Wo­ło­dy­jow­ski wier­ny przy­się­dze zło­żo­nej kró­lo­wi Zyg­mun­to­wi (,)


- przecinek


Cytat:
dawno temu była tam karcz­ma (,) w któ­rej go­spo­darz razem z żoną mor­do­wa­li bo­ga­tych po­dróż­nych,


- przecinek,

Cytat:
Lud Ka­szub za­no­sił nie­ustan­ne modły do Boga (,)by ten od­mie­nił ob­li­cze


- przecinek,

Cytat:
ol­brzy­my (,) przy któ­rych lu­dzie wy­glą­da­li jak kra­sna­le.


- przecinek,


Poza tym znajduję cytaty, które wydają mi się zupełnie w tym tekście poza stylem: - może nieświadomie poleciałaś Norwidem? Nie wiem, jednak mnie tu razi.


Cytat:
Pięk­no po to jest (,) by za­chwy­ca­ło,


i jeszcze:


Cytat:
Lud Ka­szub za­no­sił nie­ustan­ne modły do Boga (,) by ten od­mie­nił ob­li­cze ziemi, tej ziemi.


- bez tej ziem i, wiadomo, z jakiego powodu.

Odchodzę z mieszanymi uczuciami. Docenić należy jednak walor poznawczy. Pozdrawiam,

z.
Madawydar dnia 29.05.2019 08:24
Dziękuję za przydatny i konkretny komentarz. Bardzo cenię sobie krytyczne uwagi i wszelką pomoc w korekcie mojego pisania.

Pozdrawiam.
Kazjuno dnia 25.06.2019 05:32 Ocena: Bardzo dobre
Madawydarze
Nieznane mi i ciekawe te legendy. Tym bardziej interesujące, że z Trójmiastem, a także Zatoką Pucką łączą mnie wspomnienia młodości i sentyment do tych stron.
Nic dziwnego, że jako człowiek Wybrzeża jesteś także zanurzony w tematyce marynistycznej. Temu wyraz dałeś w świetnym opowiadaniu "Kiblu okrętowym".
Osobiście o Sopocie napisałem w jedynym dotąd opowiadaniu o tenisie. (A z tą dziedziną sportu jestem silnie związany - nawet mogę rzec zawodowo - To opowiadanie nazywa się Niewidzialna bariera).
Wybacz autoreklamę.
Serdecznie Pozdrawiam, Kaz
Madawydar dnia 25.06.2019 11:11
Tak, to prawda. kocham morze i wszystko, co jest z nim związane. Tych legend z Pomorza Kaszubskiego jest o wiele więcej, ale regulamin konkursu ograniczył ich ilość w tekście. Może kiedyś jeszcze trochę pobajdurzę o pięknej kaszubskiej ziemi. A do "Niewidzialnej bariery" zajrzę.

Pozdrawiam.

Madawydar
wiosna dnia 25.06.2019 12:09
Dużo się dowiedziałam:) Lubię legendy, więc przeczytałam z podwójną przyjemnością.

Cytat:
Dziś mar­twe przez za­tru­te­go wina dzban, smut­na le­gen­da je chowa.

Wstrzymały mnie w czytaniu słowa przez zatrutego wina dzban* Może to z powodu inwersji.

Cytat:
Dawno, dawno temu była tam karcz­ma, w któ­rej go­spo­darz razem z żoną mor­do­wa­li bo­ga­tych po­dróż­nych, a ich zwło­ki przy­go­to­wy­wa­li do spo­rzą­dza­nia po­traw, ponoć bar­dzo smacz­nych. Po­wie­si­li zło­czyń­ców.

Gospodarz z żona mordowali*, przygotowywali*, więc później to powiesili* moim zdaniem myli.
Może... Powieszono złoczyńców.
Cytat:
Wszę­do­byl­skie jego ziar­na wci­ska­ją się wszę­dzie, ci­ska­ne wia­trem niosą w sobie hi­sto­rię tej kra­iny.

wciskają się wszędzie, no bo wszędobylskie:) wciskają, ciskane* może coś zmienić:)

Pozdrawiam:)
Madawydar dnia 26.06.2019 08:40
Dzięki za komentarz i pomocne uwagi do tekstu.

Pozdrawiam.
Polecane
Ostatnie komentarze
Pokazuj tylko komentarze:
Do tekstów | Do zdjęć
Kushi
18/08/2019 19:30
Wiolinku Czarodzieju, wiesz, że jesteś jednym z nielicznych… »
Kushi
18/08/2019 19:24
Hej Besko... pierwsza zwrotka jak najbardziej na tak,… »
Decand
17/08/2019 23:53
Nuira - błądzić jest rzeczą ludzką. Przy czym chętnie… »
domofon
17/08/2019 20:13
Jola S. , chyba się dzisiaj upiję. Wielkie dzięki Pulsar,… »
Pulsar
17/08/2019 18:12
Dostosuję się. Nie nadam, na nikogo w życiu nie nadałem.… »
Bartek Otremba
17/08/2019 18:10
Niestety nie mogę zmienić tytułowego pytania :) Dodałem… »
pociengiel
17/08/2019 17:56
Ile razy to robiłeś własnym sumptem? Zwykle pozostaję… »
Pulsar
17/08/2019 17:34
Dla mnie rozpiska , czyli wersyfikacja fatalna. źle się… »
Pulsar
17/08/2019 17:27
" Pola " Muńka . Jeśli o tego samego biega… »
Pulsar
17/08/2019 17:18
Dużo tracimy przesypiając różne sytuacje, c później są nie… »
pociengiel
17/08/2019 17:12
Dla mnie Munkiem. »
Pulsar
17/08/2019 17:05
Znowu Pan Bóg w poezji »
Pulsar
17/08/2019 16:56
kim jest Marcin Sztelak? »
JOLA S.
17/08/2019 12:59
Al, na świecie jest dużo religii, proszę Pani. Gdyby była… »
Dobra Cobra
17/08/2019 12:42
Słodka rzecz, jakże trafnie opisująca rzeczywistość. Choć w… »
ShoutBox
  • Dobra Cobra
  • 18/08/2019 11:24
  • [link] Pełna wersja pięknej opowieści Ponad czasem w wydaniu dźwiękowym. Interpretuje głosowo najlepszy z polskich aktorów - Jarosław Boberek, znany z wielu ról.
  • mike17
  • 15/08/2019 20:25
  • Pozdrówki z wakacji :)
  • czarnanna
  • 15/08/2019 10:14
  • To teraz ja. Zaslyszane podczas pobytu w szpitalu: Błogosławieni ci, którzy wierzą w wypis tego samego dnia
  • Decand
  • 13/08/2019 19:20
  • Niektórzy wierzą też, że maksymalny czas tekstu w poczekalni wynosi pięć dni. Trzeba powoli, małymi kroczkami, jak nauka o nieistniejącym Mikołaju
  • Dobra Cobra
  • 13/08/2019 15:03
  • Niektórzy znow wierzą, że jak zostawisz 40 komentarzy różnym osobom to te 40 osób wróci do ciebie i da tobie takze 40 komentów
  • Dobra Cobra
  • 12/08/2019 18:38
  • Najprostsza rzecz to załatwić sobie klakierów ;)
  • Joefrind1
  • 11/08/2019 00:51
  • Nikt nie komentuje mojego wiersza :(
  • Joefrind1
  • 10/08/2019 20:52
  • A to przepraszam, juz nie przeszkadzam
  • Dobra Cobra
  • 10/08/2019 19:20
  • Prozaicy piszą kolejne wersy, poeci kolejne rymy spisują. Nikt nie ma czasu ma oglądanie pogody, gdy Ojczyzna w potrzebie.
  • Joefrind1
  • 10/08/2019 16:25
  • Ale dzisiaj fajna pogoda
Ostatnio widziani
Gości online:9
Najnowszy:1jasminee8822hp7
Wspierają nas